مقدمه:

بااجرای سیاست­های مؤثر اصلاحی و تأمین مالیِ نظام آموزش عالی؛ این نظام می­تواند در درازمدت نقش به‌سزایی در تحکیم و تقویت توسعه‌ی اقتصادی و ایجاد صلح و ثبات در عراق ایفا کند. نظام آموزش عالیِ مؤثر و پویا می­تواند بسیاری از مشکلات اقتصادی، اجتماعی و سیاسیِ این کشور را حل کند و در نتیجه؛ مبانی دموکراسی و حقوق بشر را در کشور تقویت نماید. علی‌رغم مبانی صحیح نظام آموزش عالی و دانشگاهیِ عراق، اما تحریم­های اعمال شده توسط سازمان ملل متحد علیه این کشور در سال 1990، بعد از حمله به کویت، و نیز سیاست­های اشتباه هم‌زمان با به‌قدرت رسیدن نظام بعث در این کشور، منجر به تضعیف نظام دانشگاهی عراق شد. اشغال عراق در سال 2003، دانشگاه­های این کشور را نیز در حالت بسیار بدی قرار داد که نتیجه‌ی جنگ و غارت در این کشور بود و نشان داد که بازسازی[1]در عراق به هزینه­ای بالغ بر میلیون­ها دلار نیاز دارد. این مبلغ نیز به زیرساخت­ها منحصر نمی­شود بلکه دانشگاه­های عراق به کمبود سرمایه و بودجه برای تجهیز به آخرین منابع و کتاب­های درسی در همه‌ی زمینه­ها دچار هستند.

از دیگر مسائلی که در حال حاضر دانشگاه­های عراق را تحت تاثیر قرار داده است، علاوه بر ضعف تربیت و آموزشِ بسیاری از مدرسان و عدم پویایی در انتقال دانش و عدم تشویق دانشجویان به تولید علم؛ سیستم مدیریت مرکزی اغراق‌آمیز و شیوه­های قدیمی و روتین در مدیریت به‌شمار می­رود.

در حالی که جامعه‌ی بین الملل تلاش­های مختلفی را برای احیای آموزش عالی در عراق از طریق کمک­های مالی، همکاری­ها و اقدام‌های مشترک و به اشتراک گذاشتن تجربیات، شروع کرده است؛ اما با این وجود دانشگاه­های عراق هم‌چنان نیاز مبرمی به برنامه‌ی اصلاحات جامع دارد تا بتواند پویایی و سرزندگی سابق خویش را بازیابد و نقش پیشگامانه‌ی خود را در بازسازی کشور و بهبود اوضاع اقتصادی ایفا نماید.

PDF دانلود